Sức Khỏe Nam Giới
Trang chủ › Tư Vấn Thuốc

Chống chỉ định của Sildenafil: Những ai tuyệt đối tránh dùng

Ban biên tập Sức Khỏe Nam Giới · · Cập nhật
Chống chỉ định của Sildenafil: Những ai tuyệt đối tránh dùng

Sildenafil chống chỉ định tuyệt đối với người đang dùng thuốc nhóm nitrat hoặc chất cho nitric oxide, người đang dùng riociguat, người dị ứng với hoạt chất, và những người mà hoạt động tình dục không an toàn do bệnh tim mạch nặng. Ngoài ra còn một nhóm cần thận trọng đặc biệt như người vừa đột quỵ, nhồi máu cơ tim, huyết áp quá thấp, bệnh võng mạc di truyền hay từng mất thị lực do thiếu máu thần kinh thị giác. Đây là lý do sildenafil phải được bác sĩ kê đơn sau khi khám.

Thông tin dưới đây mang tính giáo dục, giúp bạn hiểu vì sao bác sĩ hỏi kỹ tiền sử trước khi kê thuốc. Danh sách chính xác và cập nhật nhất luôn nằm trong tờ hướng dẫn sử dụng của sản phẩm cụ thể và đánh giá của bác sĩ.

Sildenafil tác động lên cơ thể như thế nào

Sildenafil ức chế enzyme PDE5, giúp duy trì chất cGMP và làm giãn cơ trơn mạch máu. Tác dụng này không chỉ diễn ra ở dương vật mà ở nhiều nơi trong cơ thể, khiến huyết áp có thể giảm nhẹ. Ở người khỏe mạnh, mức giảm này thường không đáng kể. Nhưng khi kết hợp với các yếu tố khác cũng làm hạ huyết áp, hoặc ở người có tim mạch yếu, hậu quả có thể nghiêm trọng. Đó là gốc rễ của hầu hết chống chỉ định.

Nhóm chống chỉ định tuyệt đối

Người đang dùng thuốc nhóm nitrat

Đây là chống chỉ định quan trọng nhất. Các thuốc như nitroglycerin (ngậm dưới lưỡi, xịt, dán), isosorbide mononitrate, isosorbide dinitrate dùng cho đau thắt ngực, cùng các chất “poppers” (amyl nitrit) dùng để kích thích, đều làm tăng nitric oxide. Kết hợp với sildenafil có thể gây tụt huyết áp đột ngột, nguy hiểm tính mạng. Bài tương tác nguy hiểm giữa sildenafil và nitrat giải thích cơ chế chi tiết.

Người đang dùng riociguat

Riociguat là thuốc điều trị một số dạng tăng áp động mạch phổi, tác động lên cùng con đường cGMP. Kết hợp với sildenafil có nguy cơ hạ huyết áp nghiêm trọng.

Người dị ứng với sildenafil

Nếu từng có phản ứng dị ứng như phát ban, sưng mặt, khó thở sau khi dùng sildenafil hoặc thành phần tá dược, không được dùng lại.

Người không nên hoạt động tình dục do bệnh tim nặng

Hoạt động tình dục là một dạng gắng sức. Người có đau thắt ngực không ổn định, suy tim nặng, rối loạn nhịp nặng chưa kiểm soát cần được điều trị ổn định trước, và bác sĩ sẽ quyết định khi nào có thể quay lại sinh hoạt.

Nhóm cần thận trọng hoặc thường không được khuyến cáo

Tình trạngLý do cần thận trọng
Mới bị nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵTim mạch, não chưa hồi phục ổn định; cần bác sĩ đánh giá thời điểm an toàn
Huyết áp quá thấp hoặc tăng huyết áp không kiểm soátNguy cơ dao động huyết áp nguy hiểm
Từng mất thị lực do bệnh thần kinh thị giác thiếu máu cục bộ (NAION)Có báo cáo mất thị lực đột ngột liên quan đến thuốc ức chế PDE5
Bệnh võng mạc di truyền như viêm võng mạc sắc tốMột số người có rối loạn enzyme PDE ở võng mạc
Suy gan nặng, suy thận nặngThuốc bị đào thải chậm, nồng độ trong máu tăng; thường cần liều thấp hoặc tránh dùng
Biến dạng dương vật (cong, xơ hóa), bệnh có nguy cơ cương đau kéo dài như thiếu máu hồng cầu hình liềm, đa u tủy, bệnh bạch cầuTăng nguy cơ cương cứng kéo dài
Rối loạn chảy máu, loét dạ dày tiến triểnDữ liệu an toàn còn hạn chế

Các thuốc làm tăng rủi ro khi dùng chung

Ngoài nitrat và riociguat, một số thuốc không chống chỉ định tuyệt đối nhưng cần bác sĩ điều chỉnh liều hoặc thời điểm dùng:

  • Thuốc chẹn alpha (như doxazosin, tamsulosin) dùng cho tăng huyết áp hoặc phì đại tuyến tiền liệt: phối hợp có thể gây hạ huyết áp tư thế.
  • Thuốc ức chế mạnh enzyme CYP3A4 như một số thuốc kháng virus HIV (ritonavir), thuốc kháng nấm (ketoconazole, itraconazole), một số kháng sinh nhóm macrolid: làm tăng nồng độ sildenafil trong máu.
  • Các thuốc hạ huyết áp khác: có thể cộng hưởng tác dụng.
  • Các thuốc ức chế PDE5 khác hoặc sản phẩm chứa sildenafil, tadalafil: không dùng phối hợp.
  • Rượu với lượng lớn: tăng nguy cơ chóng mặt, hạ huyết áp.

Người cao tuổi: không chống chỉ định nhưng cần cân nhắc

Tuổi tác không phải là chống chỉ định. Tuy nhiên, người lớn tuổi thường có nhiều bệnh nền, dùng nhiều thuốc và đào thải thuốc chậm hơn, nên bác sĩ có thể bắt đầu bằng liều thấp. Xem thêm những cảnh báo khi dùng sildenafil cho người cao tuổi.

Sildenafil không dành cho

  • Phụ nữ trong chỉ định điều trị rối loạn cương.
  • Trẻ em và thanh thiếu niên cho mục đích này.
  • Nam giới không có rối loạn cương muốn dùng để “tăng cường”: thuốc không làm tăng ham muốn và vẫn mang đầy đủ rủi ro.

Vì sao không nên tự mua thuốc

Nhiều chống chỉ định ở trên người bệnh không tự nhận ra: một người có bệnh mạch vành chưa được chẩn đoán, hoặc đang dùng thuốc chẹn alpha cho tuyến tiền liệt mà không biết đó là nhóm thuốc gì. Bác sĩ hỏi bệnh, đo huyết áp, rà soát thuốc đang dùng chính là để phát hiện những nguy cơ này. Ngoài ra, thuốc trôi nổi có thể sai hàm lượng hoặc lẫn tạp chất, làm mọi tính toán an toàn trở nên vô nghĩa.

Dấu hiệu cần cấp cứu sau khi dùng thuốc

  • Đau ngực, khó thở, choáng váng, ngất.
  • Cương cứng kéo dài trên 4 giờ.
  • Mất thị lực đột ngột ở một hoặc hai mắt.
  • Giảm hoặc mất thính lực đột ngột, ù tai.
  • Phản ứng dị ứng: sưng môi, lưỡi, khó thở, nổi mề đay.

Khi gặp các dấu hiệu này, hãy gọi 115 hoặc đến cơ sở cấp cứu gần nhất, và báo cho nhân viên y tế rằng bạn đã dùng sildenafil, đặc biệt để họ tránh dùng nitrat. Các tác dụng phụ nhẹ hơn và cách xử lý được trình bày trong bài tác dụng phụ thường gặp của sildenafil.

Tóm lại

Sildenafil là thuốc hiệu quả và tương đối an toàn khi dùng đúng người, đúng liều. Nhưng với người đang dùng nitrat, riociguat, có bệnh tim mạch nặng hay một số bệnh mắt, thuốc có thể gây nguy hiểm. Hãy kể đầy đủ tiền sử bệnh và thuốc đang dùng cho bác sĩ, và chỉ dùng sildenafil khi đã được kê đơn.

Câu hỏi thường gặp

Người bị tiểu đường có dùng sildenafil được không?

Tiểu đường không phải chống chỉ định. Nhiều người tiểu đường bị rối loạn cương được bác sĩ kê thuốc ức chế PDE5. Tuy nhiên, bác sĩ cần đánh giá thêm tim mạch, thận và các thuốc đang dùng.

Đã dùng sildenafil thì bao lâu sau mới được dùng nitrat?

Tờ hướng dẫn và khuyến cáo y khoa thường yêu cầu khoảng cách ít nhất 24 giờ sau liều sildenafil trong tình huống cần dùng nitrat, và việc này phải do nhân viên y tế quyết định, theo dõi.

Người bị tăng nhãn áp có dùng sildenafil được không?

Cần hỏi ý kiến bác sĩ nhãn khoa và bác sĩ kê đơn. Một số bệnh lý mắt cần thận trọng, và bất kỳ thay đổi thị lực đột ngột nào sau khi dùng thuốc đều cần khám ngay.

Bài liên quan